Dział Geologiczno-Przyrodniczy

mgr Dagmara Frydrychowicz
dagmara.frydrychowicz@muzeum.com.pl

Dział Geologiczno-Przyrodniczy gromadzi w zbiorach okazy paleontologiczne i mineralogiczno-petrograficzne z terenów byłego województwa konińskiego. Osobną kolekcję stanowią obiekty związane z regionalnym przemysłem wydobywczym węgla brunatnego i soli kamiennej.

Kolekcje okazów paleontologicznych pochodzą przede wszystkim z nieistniejących już odkrywek węgla brunatnego kopalń „Konin” i „Adamów” oraz z okolicznych żwirowni i pól. Szczątki kostne przedstawicieli wymarłej megafauny czwartorzędowej w zbiorach należą do: mamuta włochatego (Mammuthus primigenius), nosorożca włochatego (Coelodonta antiquitatis), żubra pierwotnego (Bison priscus) oraz tura (Bos primigenius). Wyjątkowy okaz to szkielet słonia leśnego (nazywanego również słoniem prostociosowym) – Palaeoloxodon antiquus. To największy i najbardziej kompletny szkielet spośród trzech znalezionych w Polsce (tylko kilkanaście stanowisk w naszym kraju, większość znalezisk to pojedyncze zęby i kości). Szkielet, który trafił do zbiorów działu, odkryto w lutym 1984 r. podczas prac górniczych na terenie odkrywki „Jóźwin” KWB „Konin”, w osadach interglacjału eemskiego. W konińskiej kolekcji znajdziemy również wielką rzadkość (kilka stanowisk w Polsce) – ząb i fragment kości miednicznej nosorożca leśnego Dicerorhinus kirchbergensis, nazywanego też nosorożcem Mercka. Na te szczątki natrafiono 19 kwietnia 1984 r., ok. 80 m na wschód od miejsca znalezienia słonia.

W zbiorach mineralogiczno-petrograficznych znajdują się  minerały i skały solne z Kopalni Soli „Kłodawa” oraz  ze zlikwidowanej w 1986 r. Kopalni „Solno” w Inowrocławiu.

W kolekcji znajdują się również skamieniałości w postaci odcisków, odlewów czy ośródek oraz okazy bursztynu i skał, przetransportowane przez lądolód z północy. Pochodzą  one głównie z nadkładu czwartorzędowego odkrywek oraz pobliskich żwirowni.

Kolekcja „Górnictwo”, zapoczątkowana w 2008 r., dokumentuje kilkadziesiąt lat górniczej historii Konina, Turku i Kłodawy. Obejmuje bardzo różnorodne muzealia: dokumenty, pamiątki tradycji górniczych i okolicznościowe, mundury, honorowe militaria górnicze, sprzęty: oświetleniowy, łączności kopalnianej i służby mierniczo-geologicznej, a także wielkogabarytowe maszyny i urządzenia.